Πολεμική έρευνα & βιομηχανία. Για την υπεράσπιση ποιας πατρίδας;
Πέμ, Οκτ 8, 2026
Τι στάση μπορούμε να κρατήσουμε απέναντι στην πολεμική έρευνα και παραγωγή που συνεχώς αυξάνεται; Σε ποιο σκοπό κατατίθεται η δουλειά του κάθε εργάτη, ερευνητή, επιστήμονα που δουλεύει σε τέτοιες επιχειρήσεις ή προγράμματα; Ισχύει ότι «ανεξάρτητα από τα ΝΑΤΟϊκά προγράμματα, τουλάχιστον συμβάλλει στην άμυνα της χώρας» η πολεμική έρευνα και βιομηχανία, όπως λένε καθηγητές, επιχειρήσεις και υπουργοί; Υπάρχει άλλος δρόμος για τους νέους και νέες από εργατικές – λαϊκές οικογένειες και ποιος είναι αυτός; Μπορεί να αλλάξει κάτι η δράση μας;
Αυτά και πολλά άλλα ερωτήματα έχουν συναντηθεί από τις οργανώσεις της ΚΝΕ στη σπουδαία μάχη που δίνουν πλάι στο ΚΚΕ, σε πανεπιστήμια, χώρους δουλειάς κ.ά, ενάντια στις πολεμικές κατευθύνσεις της κυβέρνησης, της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Πολλά σύγχρονα ζητήματα μπορεί κάποιος να αναδείξει στα παραπάνω ερωτήματα. Επιλέγουμε σε αυτό το άρθρο να φωτίσουμε τους παραπάνω προβληματισμούς μέσα από την ιστορική πείρα και πιο συγκεκριμένα από την πείρα της σοσιαλιστικής οικοδόμησης στον 20ο αιώνα, στην Ένωση Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών (ΕΣΣΔ) κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το μόνο κράτος που ο πόλεμος που έκανε ήταν δίκαιος και όχι ιμπεριαλιστικός. Ίσως έτσι, φωτιστούν καλύτερα οι δύο κόσμοι που συγκρούονται σήμερα, και θα συνεχίσουν να συγκρούονται, είτε σε συνθήκες ειρήνης με το πιστόλι στον κρόταφο των λαών, είτε σε συνθήκες ιμπεριαλιστικού πολέμου.
Η υπεράσπιση της πατρίδας του κεφαλαίου
Σήμερα πληθαίνουν οι φωνές που καλούν τον λαό μας να στρατευτεί πίσω από τα σχέδια για την “υπεράσπιση της πατρίδας” και τη δήθεν “άμυνα της χώρας”, όπως λένε συχνά στελέχη της κυβέρνησης της ΝΔ αλλά και τα υπόλοιπα αστικά κόμματα. Πολλά τέτοια ακούστηκαν μπροστά στην αποστολή στρατευμάτων στην Κύπρο πριν από λίγο διάστημα. Αυτό όμως, που δεν λένε, είναι πως δεν υπάρχει μια πατρίδα με ενιαία συμφέροντα. Αντίθετα, υπάρχουν δύο πατρίδες με τελείως αντίκρουόμενα συμφέροντα. Μπορεί σε κάποιον να φαίνεται παράδοξο κάτι τέτοιο, όμως αν κοιτάξουμε από πιο κοντά κάποια δεδομένα, θα το δούμε να βγαίνει σαν συμπέρασμα από μόνο του.
Διαχρονικά οι αστικές κυβερνήσεις και το σύνολο των αστικών κομμάτων, στηρίζουν την ένταξη και δράση της χώρας μας στο ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Τι έχει βγει τελικά από αυτή την πολιτική κατεύθυνση του συστήματος;
Η αστική τάξη της χώρας μας (βιομήχανοι, εφοπλιστές, τραπεζίτες κ.ά.) έχει καταφέρει με καλύτερους όρους να διαπραγματεύεται τις μπίζνες της σε διάφορες χώρες, μέσα από τη συμμετοχή της στο ΝΑΤΟ και λόγω αυτής. Τελευταία “επεισόδια” αυτού του τρόπου ύπαρξης της αστικής τάξης είναι οι επενδύσεις που διαπραγματεύεται η κυβέρνηση για λογαριασμό ελληνικών επιχειρήσεων στην Ουκρανία, όπως η διάνοιξη οδικών και σιδηροδρομικών δικτύων. Τέτοιου είδους συμφωνίες είναι ο κάθετος διάδρομος ενέργειας που περνάει από τη χώρα μας και εκτείνεται στα Βαλκάνια και στη συνέχεια στην Ευρώπη, ή τα παζάρια που γίνονται για το ποιες κερδοφόρες επενδύσεις θα κάνουν οι Έλληνες καπιταλιστές στην ισοπεδωμένη Γάζα, την επόμενη μέρα της γενοκτονίας του παλαιστινιακού λαού. Η προστασία των συμφερόντων των Ελλήνων εφοπλιστών, έχει προκαλέσει αλυσιδωτές συμμετοχές των ενόπλων δυνάμεων σε όλο τον κόσμο. Εμβληματικός είναι ο ρόλος που επιδιώκει να παίξει η κυβέρνηση στον πόλεμο για τον έλεγχο των στενών του Ορμούζ που συνεχίζει να διεξάγεται, ένα μέρος όπου πολλά πλοία των Ελλήνων εφοπλιστών συνεχίζουν μέχρι και σήμερα να παράγουν κέρδη από την εκμετάλλευση χιλιάδων ναυτεργατών. Όλα τα παραπάνω παραδείγματα, δείχνουν ότι η αστική τάξη της χώρας μας επιτυγχάνει συμφωνίες και κερδίζει από αυτές, με καλύτερους όρους λόγω της ένταξής της στο ΝΑΤΟ, σε σχέση με το να μην ήταν σε αυτό. Θα μπορούσε κάποιος να πει «μαζί με τον βασιλικό ποτίζεται και η γλάστρα». Ισχύει όμως κάτι τέτοιο;
Η πατρίδα του κεφαλαίου έχει να κερδίσει πολλά από αυτόν τον “νέο” πολεμικό προσανατολισμό που έχει δοθεί τα τελευταία χρόνια, από ΝΑΤΟ, ΕΕ και κυβερνήσεις παγκοσμίως. Στις συνθήκες που ζούμε οι ανταγωνισμοί των ιμπεριαλιστών έχουν οξυνθεί σε πρωτόγνωρο βαθμό για τις τελευταίες δεκαετίες. Κάθε κυβέρνηση θέλει να δείχνει τα “δόντια” της στην άλλη, γιατί όσο πιο ισχυρά “δόντια” έχει τόσο καλύτερα μπορεί να διεκδικήσει ένα κομμάτι της πίτας από τη μοιρασιά της ενέργειας, των δρόμων μεταφοράς εμπορευμάτων, των πλουτοπαραγωγικών πηγών. Όσο μεγαλύτερο προβάδισμα έχει ένα αστικό κράτος στους πολεμικούς εξοπλισμούς, στην τεχνολογία, στην “αποτρεπτική ικανότητα” (δηλαδή όπλα που δολοφονούν μαζικά λαούς), τόσο καλύτερη θέση έχει στις συγκρούσεις με στρατιωτικά και διπλωματικά μέσα που πλέον διεξάγονται σε όλο τον κόσμο και δεν έχει μείνει ούτε μια κυβέρνηση εκτός των ανταγωνισμών τους. Όμως, όλα αυτά τα μέσα ανήκουν σε καπιταλιστικές επιχειρήσεις που εκμεταλλεύονται εκατομμύρια εργάτες για να τα παράγουν.
Πρώτον, λοιπόν, κερδίζουν ένα νέο πεδίο κερδοφορίας και μάλιστα μεγάλης. Έτσι εξηγούνται οι επενδυτικές μεταστροφές εταιρειών στην πολεμική βιομηχανία. Από τη Mercedes και τη Nissan που μετατρέπουν παραγωγικές μονάδες αυτοκινήτων σε πολεμικές μονάδες, μέχρι την αντιπαράθεση στη βιομηχανία της Τεχνητής Νοημοσύνης. Έτσι, κάθε πύραυλος που βλέπουμε να πέφτει στις ειδήσεις, σημαίνει και άνοιγμα μιας νέας αγοράς για τους καπιταλιστές και κάθε νεκρό παιδί που βλέπουμε στους πολέμους τους μεταφράζεται όχι μόνο σε επιτυχία του πυραύλου, αλλά και σε νέα άνοδο των μετοχών τους στα χρηματιστήρια.
Το ίδιο ισχύει και για τη χώρα μας. Πλάι στο μεγάλο φαγοπότι ισχυρών μονοπωλιακών ομίλων της πολεμικής βιομηχανίας, κυρίως από τις ΗΠΑ, τη Γαλλία, τη Γερμανία κ.ά, οι Έλληνες καπιταλιστές προσπαθούν να τσιμπήσουν κάποιο κομματάκι από τα κέρδη. Είτε αξιοποιώντας την πολιτική της ΕΕ για χρηματοδότηση της πολεμικής οικονομίας, όπως τα δις που δίνονται από το ReArm Europe. Παράλληλα, προσαρμόζουν τις επενδύσεις τους σε κάθε κλάδο με βάση τις κατευθύνσεις της πολεμικής οικονομίας, αφού σε έναν ιμπεριαλιστικό πόλεμο δεν μετράνε μόνο τα όπλα αλλά το σύνολο των οδικών και σιδηροδρομικών δικτύων, του κλάδου παραγωγής τροφίμων, της διανομής τους, της ενέργειας και των ενεργειακών υποδομών, των κατασκευών και πολλών άλλων. Όλοι, λοιπόν, “μασουλάνε” από τις σχετικές κατευθύνσεις του ΝΑΤΟ και της ΕΕ και τις αντίστοιχες χρηματοδοτήσεις.
Και η πατρίδα του λαού
Τι έχει κερδίσει ο λαός μας από όλα τα παραπάνω; Πρώτα από όλα έχει κερδίσει πολλούς στόχους στην “πλάτη” του, αφού κάθε ΝΑΤΟϊκή βάση στη χώρα μας αποτελεί στόχο αντίπαλων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων όπως η Ρωσία, η Κίνα, το Ιράν. Δεύτερον, τα κέρδη των κατασκευαστικών εταιρειών της χώρας στα Βαλκάνια, οι συμφωνίες τους στη Μ. Ανατολή, οι χρυσές μπίζνες του real estate, έφεραν τελικά τα δυσβάσταχτα νοίκια και την πανάκριβη κατοικία για το σύνολο του λαού μας. Η «αξιοποίηση της ενέργειας ως όπλο», όπως λένε Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και ντόπιοι κυβερνητικοί, στρέφεται στην πραγματικότητα όχι μόνο ενάντια στις ανταγωνιστικές αστικές τάξεις, αλλά ενάντια στον λαό μας που νιώθει αυτό το όπλο στον κρόταφό του όποτε ανοίγει τον λογαριασμό του μήνα, όποτε βάζει βενζίνη στο αμάξι. Την ίδια στιγμή, οι εταιρείες ενέργειας μετράνε άνοδο των κερδών τους. Είναι όντως περιττό να αναφέρουμε τι έχουμε κερδίσει από τις σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές, σε κάθε νέο και νέα που κινητοποιήθηκε μπροστά στο έγκλημα των Τεμπών, ή βλέπει σε κάθε λίγα χιλιόμετρα διόδια που, πέρα από ακριβά είναι και ενοχλητικά για κάθε μετακίνηση. Μήπως όμως, έχει κερδίσει κάτι ο λαός μας από την υπεράσπιση του πιο δυναμικού τμήματος του κεφαλαίου στη χώρα διαχρονικά, των εφοπλιστών; Η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι η αποστολή φρεγατών όπου γης γίνεται και για το συμφέρον του καταναλωτή, όπως λέει ο Υπ. Άμυνας Ν. Δένδιας. Φυσικά κάτι τέτοιο δεν επιβεβαιώνεται από την πραγματικότητα, αφού η ακρίβεια συνεχίζει να τσακίζει το λαϊκό εισόδημα. Το αν θα βγάλει περισσότερα κέρδη από την εκμετάλλευσή μας ο σουπερμαρκετάς καπιταλιστής, ο εφοπλιστής καπιταλιστής ή ο βιομήχανος τροφίμων, ποσώς μας αφορά. Τον λογαριασμό τον πληρώνει πάλι η εργατική τάξη και οι ανάγκες μας που συνεχίζουν να μην καλύπτονται. Η λίστα παραδειγμάτων είναι τεράστια. Εν τέλει, η υπεράσπιση των κερδοφόρων συμβολαίων για την αστική τάξη της χώρας μέσω του ΝΑΤΟ, της ΕΕ και των πολεμικών τους επιχειρήσεων, μεταφράζεται σε πόλεμο απέναντι στη ζωή του λαού της χώρας μας και άλλων λαών.
Πλέον, είναι κοινή συνισταμένη σε όλο το αστικό πολιτικό σύστημα πως πρέπει να αυξηθούν οι πολεμικές δαπάνες, να αναβαθμιστεί η πολεμική βιομηχανία και έρευνα, στους «αβέβαιους καιρούς που ζούμε», όπως λένε. Είναι ο σκοπός όλης αυτής της παραγωγής η προστασία της πατρίδας του λαού, δηλαδή η υπεράσπιση της ζωής μας; Είτε η έρευνα και η παραγωγή γίνεται για λογαριασμό του ΝΑΤΟ είτε για λογαριασμό του αστικού στρατού, η ουσία δεν αλλάζει. Πάμε, λοιπόν, να δούμε αυτή την ουσία.
Τι έχει κερδίσει ο λαός μας από όλο αυτό το “φαγοπότι” των επιχειρήσεων πάνω στο αίμα των λαών; Με 7 δισεκατομμύρια έχει χρηματοδοτήσει τις πολεμικές επιχειρήσεις και την αντίστοιχη βιομηχανία η κυβέρνηση μόνο για το 2025. Λεφτά, που δεν τα “γέννησε”, αλλά τα άρπαξε από τους φόρους του λαού μας, αφού κάθε φορά που αγοράζει κάποιος κάτι, ιδιαίτερα τώρα που αυξάνονται οι τιμές, αυξάνεται και ο φόρος που τσεπώνει το αστικό κράτος. Λεφτά που διεκδικούν με τους αγώνες τους οι φοιτητές που χρειάζονται καθηγητές, φοιτητικές εστίες κ.ά., οι μαθητές που ζητάνε αξιοπρεπή σχολεία και καθηγητές, οι συνταξιούχοι που τους κόψανε τις συντάξεις για να βγουν τα δημοσιονομικά όρια του κράτους, οι εργαζόμενοι στο δημόσιο, οι στρατιωτικοί που βλέπουν τις αποζημιώσεις τους να κόβονται, οι αγρότες που δεν βγαίνει η ζωή τους κ.ο.κ.
Πέρα από το ζεστό χρήμα που μπαίνει στις τσέπες τους, οι καπιταλιστές σφαγιάζουν ολόκληρους λαούς, για να χαράσσουν τα σύνορα του κόσμου από την αρχή, ανάλογα με τα συμφέροντά τους. Γιατί η δικιά τους πατρίδα, εκείνη των καπιταλιστών, δεν αναγνωρίζει σύνορα πέρα από εκείνα που επιτάσσει η κερδοφορία τους. Γι’ αυτό και αυτή τη στιγμή η αστική τάξη έχει στείλει στρατιωτικές δυνάμεις σε Βοσνία - Ερζεγοβίνη, Βουλγαρία και Κόσοβο, καλύπτει με F-16 τους εναέριους χώρους Βουλγαρίας, Αλβανίας, Βόρειας Μακεδονίας και Μαυροβουνίου. Έχει επίσης μία μοίρα Patriot στη Σαουδική Αραβία (έβαλε ήδη κατά ιρανικών πυραύλων), F-16 και 2 φρεγάτες στην Κυπριακή Δημοκρατία, μία φρεγάτα που κινείται βόρεια της Λιβύης στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής επιχείρησης “Irini”, άλλη μια φρεγάτα στην Ερυθρά Θάλασσα, στο πλαίσιο της επιχείρησης “Aspides” κ.ά. Τελικά, η «άμυνα της πατρίδας», για την οποία μιλάνε κυβέρνηση και αστικά κόμματα, αφορά την “άμυνα” των συμφερόντων τους και των κερδών τους οπουδήποτε στον κόσμο και όχι την υπεράσπιση του λαού μας, της ζωής του.
Για του λόγου το αληθές, παρά τις τεχνολογικές και άλλες εξελίξεις, ούτε είναι η πρώτη φορά που γίνεται ιμπεριαλιστικός πόλεμος, ούτε είναι η πρώτη φορά που ο λαός μας καλείται να σκύψει το κεφάλι για να συνεχίσει απρόσκοπτα το σύστημα τη βάρβαρη λειτουργία του. Γι’ αυτό, έχει μια σημασία να κοιτάξουμε λίγες δεκαετίες πίσω και να δούμε πώς αξιοποιήθηκε η πολεμική βιομηχανία και έρευνα, ο ίδιος ο αστικός στρατός όταν οι δύο πατρίδες έφτασαν σε στιγμές κορύφωσης της σύγκρουσής τους, όταν η ταξική πάλη μεταξύ εργατικής και αστικής τάξης οξύνθηκε.
Και τότε, όπως και τώρα, ο αστικός στρατός έδρασε όντως για την «άμυνα της πατρίδας». Της πατρίδας του κεφαλαίου.
Ενισχύουμε την ανυπότακτη στάση απέναντι στη θωράκιση της εξουσίας τους
Το 1909, ο αστικός στρατός στάλθηκε να καταστείλει τους καπνεργάτες στη μεγαλειώδη απεργία του Βόλου όταν διεκδικούσαν αύξηση μεροκάματων απέναντι στους μεγάλους καπνέμπορους. Το 1936 στέλνεται να καταστείλει τον ηρωικό “Μάη του ‘36” στη Θεσσαλονίκη, απέναντι στην εργατική τάξη όλης της πόλης, όπου ένα τμήμα του απειθαρχεί και αντί να χτυπήσει τους εργάτες, ενώνεται με αυτούς. Στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ένα τμήμα του αστικού στρατού περνάει με τους κατακτητές και ένα κομμάτι του φεύγει στο Κάιρο μαζί με τμήμα της αστικής τάξης, ενώ ένα τμήμα αξιωματικών και στρατιωτών μένει και εντάσσεται στον ΕΛΑΣ για να υπερασπιστεί τον λαό από τον κατακτητή. Το 1946 με 1949 ο αστικός στρατός είναι που προσπαθεί να τσακίσει τον Δημοκρατικό Στρατό Ελλάδας μαζί με τον στρατό Μ. Βρετανίας και ΗΠΑ, ωστόσο πάλι εκατοντάδες στρατιώτες περνάνε με το μέρος του ΔΣΕ. Το 1952 ο αστικός στρατός είναι που καταδικάζει και εκτελεί τον Ν. Μπελογιάννη και τους συντρόφους μας. Το 1967 με 1973 υλοποιεί όλη τη βάρβαρη πολιτική της δικτατορίας από τις εξορίες στα ξερονήσια μέχρι την καταστολή του ξεσηκωμού του Πολυτεχνείου. Το 1999 ο αστικός στρατός ήταν αυτός που στάλθηκε να υποστηρίξει τη σφαγή και τον βομβαρδισμό της Γιουγκοσλαβίας από όλο τον ΝΑΤΟϊκό συρφετό, όπου εκ νέου απειθαρχούν στρατιώτες όπως το πλήρωμα του “Θεμιστοκλής”. Το 2002 οι επίλεκτες μονάδες του Πολεμικού Ναυτικού (ΟΥΚ) ήταν που στάλθηκαν να σαπίσουν στο ξύλο απεργούς ναυτεργάτες στον Πειραιά. Το ίδιο σκηνικό με ΟΥΚ επαναλαμβάνεται το 2022 στην απεργία στη COSCO που γινόταν για την εργοδοτική δολοφονία του συναδέλφου τους, Δημήτρη Δαγκλή.
Αυτήν την “άμυνα της πατρίδας”, δεν έχει συμφέρον κανένας νέος εργατικής-λαϊκής καταγωγής να την ενισχύσει. Αντίθετα, έχει κάθε συμφέρον να ενισχύσει την ανυπότακτη στάση απέναντι στα καλέσματα για καταστολή του εχθρού-λαού, είτε εντός είτε εκτός της χώρας.
Έρευνα από καλοπληρωμένους καριερίστες για τη σφαγή των λαών
Στο καπιταλιστικό σύστημα που ζούμε, για να μπορούν οι ιμπεριαλιστές να συνεχίζουν τους πολέμους τους, τους απασχολεί πώς θα εισάγονται συνεχώς καινούριες τεχνολογίες στη βιομηχανία του πολέμου, πώς θα βρίσκονται συνεχώς νέα και πιο αποδοτικά πεδία κερδοφορίας. Γι’ αυτό τον λόγο προσπαθούν να πείσουν τους νέους επιστήμονες και ερευνητές να στρατευτούν στα σχέδιά τους.
Για να το κάνουν αυτό, συνήθως αξιοποιούν τόσο το “καρότο” όσο και το “μαστίγιο”. Όποιον αντιδρά στην εμπλοκή της χώρας μας στον πόλεμο και τις ΝΑΤΟϊκές κατευθύνσεις, όπως τα μέλη και στελέχη του ΚΚΕ και της ΚΝΕ, προσπαθούν να τους καταστείλουν. Δεκάδες τέτοια παραδείγματα έχουμε από αντιδράσεις σε ΝΑΤΟϊκά προγράμματα στα πανεπιστήμια, σε στρατόπεδα με νέους στρατευμένους, σε απεργίες σε επιχειρήσεις της πολεμικής βιομηχανίας και σε λιμάνια. Το “καρότο” συνήθως περιλαμβάνει έναν υψηλότερο μισθό σε σχέση με τη γενική κατάσταση και μια “λαμπρή” καριέρα. Έτσι, επιδιώκουν να μην απασχολεί τους νέους επιστήμονες πως τα αποτελέσματα του κόπου τους μεταφράζονται σε εκατόμβες νεκρών και γενοκτονίες ολόκληρων λαών. Θα ήταν κάποιος γελασμένος αν πίστευε πως αυτό αφορά μόνο τους νέους επιστήμονες.
Στους εργάτες υπόσχονται καλοπληρωμένες και σταθερές θέσεις εργασίας με δικαιώματα, όπως στους εργάτες των ναυπηγείων σε Ελευσίνα και Σύρο ή πρόσφατα στη νέα επένδυση της Metlen στον Βόλο, όπου ο Υπ. Άμυνας Ν. Δένδιας έκανε λόγο για «ανάπτυξη της Θεσσαλίας και δημιουργία θέσεων εργασίας υψηλής ειδίκευσης», μέσα από την πολεμική βιομηχανία. Την ίδια “μέθοδο” ακολουθούν και άλλα αστικά κράτη, όπως στη Γερμανία, που υπόσχονται τη διατήρηση των δικαιωμάτων και αύξηση μισθών, αν γίνουν οι πολεμικές επενδύσεις.
Στον λαό συγκεκριμένων περιοχών υπόσχονται «ανάπτυξη και σταθερή πελατεία που θα φέρει θέσεις εργασίες και έσοδα». Τέτοιες περιοχές είναι η Αλεξανδρούπολη που έχει επιλεγεί από τα ΝΑΤΟϊκά στρατέυματα σαν κόμβος μεταφοράς στρατιωτικού υλικού κ.ά., τα Χανιά με τη γνωστή βάση της Σούδας των ΗΠΑ κ.ά. Στην ουσία, καλούν τους νέους εργαζόμενους να δεχθούν τον εξευτελισμό, τους φονιάδες δίπλα στα σπίτια τους και έναν μεγάλο στόχο για βαλιστικούς πυραύλους και σαμποταζ στην πόλη τους, για να βγάλουν τον μήνα. Στο πρόβλημα που η ίδια η καπιταλιστική εκμετάλλευση και η πολιτική τους δημιουργεί, απαντάνε με μια “λύση” ακόμα μεγαλύτερης υποταγής του λαού μας στην εκμετάλλευση και στην ίδια πάλι πολιτική, που η μια όψη της εκφράζει ακρίβεια και φόρους και η άλλη υποταγή στις συμμαχίες με ΗΠΑ, ΝΑΤΟ, ΕΕ.
Πρώτον, μπορεί ένας νέος επιστήμονας ή εργαζόμενος οπουδήποτε να δεχθεί η δουλειά του να μετατρέπεται σε σφαγή άλλων λαών; Να συμβιβαστεί με το ότι για να έχει δουλειά πρέπει να σκύβει το κεφάλι σε πληρωμένους φονιάδες; Η ΚΝΕ παλεύει καθημερινά για να δημιουργούνται αντιστάσεις σε αυτή την προσπάθεια του συστήματος, για να πληθαίνουν οι νέοι εργαζόμενοι που απαντάνε “όχι” στα παραπάνω. Η εργασία, η επιστήμη όλων, πρέπει και μπορεί να αξιοποιείται για να ζουν καλύτερα οι λαοί, για να μειωθεί ο εργάσιμος χρόνος, για να ζούμε πιο άνετα και όχι για τη σφαγή τους. Φυσικά, το καπιταλιστικό σύστημα έχει στον πυρήνα του την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, δηλαδή το “πατάω επί πτωμάτων” για τα κέρδη. Αυτό δεν αφορά μόνο τους καπιταλιστές, αλλά αφορά και νέους εργαζόμενους, με άλλη μετάφραση: “πατάω επι πτωμάτων για μια καλύτερη καριέρα ή μισθό”. Έτσι, δεν σταματάει η ιδεολογία και οι αξίες του να παράγουν ημι-ανθρώπους, υποταγμένους πλήρως στο κεφάλαιο και τη στάση ζωής που καλλιεργείται και παράγεται μόνιμα, όπου στα παραπάνω ερωτήματα απαντάνε με ένα «ναι».
Δεύτερον, κάνει κάποια διάκριση ο πόλεμος ή η βόμβα όταν πέφτει ανάλογα με τον μισθό και την καριέρα; Φυσικά, και όχι. Δεν συζητάμε βέβαια για τους νέους γόνους της αστικής τάξης, που πιθανότατα με τα ιδιωτικά jet τους ή άλλες διασυνδέσεις μπορούν να αποφύγουν τα πάντα, όπως διδάσκει μπροστά στα μάτια μας η πείρα από τον πόλεμο στην Ουκρανία, όπου δεκάδες παιδιά καπιταλιστών παρτάρουν σε διάφορα κότερα. Συζητάμε για τους νέους εργατικών-λαϊκών οικογενειών. Η εμπλοκή της χώρας μας στους ανταγωνισμούς και η υποταγή στην πολεμική έρευνα και βιομηχανία, δεν προορίζεται μόνο “για τους άλλους”, αλλά πάνε και αντίστροφα προς εμάς, τον λαό της χώρας. Η πάλη ενάντια στην εμπλοκή και τις πολεμικές κατευθύνσεις άρα, είναι πάλη για τη ζωή μας. Εξάλλου, όλες αυτές οι τεχνολογίες, όπως δείχνει και η Ιστορία, αξιοποιούνται από τα αστικά κράτη ενάντια στον εσωτερικό εχθρό - λαό. Οι νέες καινοτομίες του Ισραήλ, όπως η καταστολή πλήθους με κανόνια ήχου, ο εντοπισμός στόχου μέσω τεχνητής νοημοσύνης και άλλα, δεν αξιοποιούνται μόνο στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, αλλά και ενάντια στον λαό του. Γι’ αυτό άλλωστε δέχεται και αθρόες παραγγελίες από κυβερνήσεις της ΕΕ.
Τρίτον, μπορεί κάποιος να αναρωτηθεί: έχει όντως κάποια σημασία, μπορεί να πετύχει κάτι η δική μου προσωπική στάση; Πολλοί ισχυρίζονται πως ο “άνθρωπος γενικά” και ιδιαίτερα η πάλη των εργαζομένων και των λαών είναι “ανίσχυρη”, ιδιαίτερα μπροστά στα νέα τεχνολογικά επιτεύγματα. Ας δούμε πώς απαντάνε αυτό το ερώτημα οι ίδιοι οι καπιταλιστές, όπως το αναφέρει ένα think tank των ΗΠΑ: «Πρέπει να είμαστε επιφυλακτικοί απέναντι στο τραγούδι των Σειρήνων ότι η τεχνολογία από μόνη της μπορεί να μας προστατεύσει (...) Επειδή ο πόλεμος θα συνεχίσει να είναι η πιο αγχωτική και επιδραστική ανθρώπινη προσπάθεια, τα πιο ισχυρά οπλικά συστήματα θα παραμείνουν οι έξι ίντσες μεταξύ των αυτιών των πολιτών μας και της δύναμης της καρδιάς τους και του περιεχομένου της ψυχής τους». Αυτήν την μάχη για το μυαλό και την καρδιά των ανθρώπων δίνει ακούραστα το ΚΚΕ και η ΚΝΕ, αναδεικνύοντας σταθερά πως η μόνη, πραγματική προς όφελος των λαών, διέξοδος από τους ιμπεριαλιστικούς πολέμους, είναι η σοσιαλιστική επανάσταση. Τα ευρωατλαντικά επιτελεία ξέρουν πολύ καλά πως κάθε μάχη κερδίζεται αν κερδίζεις τις συνειδήσεις των “πολλών” και πως κάθε τεχνολογική εξέλιξη αναπτύσσεται ή σαμποτάρεται, παράγεται ή καταστρέφεται, χρησιμοποιείται για τον έναν ή τον άλλον σκοπό, από τον ίδιο τον εργαζόμενο άνθρωπο. Η μάχη αυτή για τις συνειδήσεις νέων ανθρώπων κρίνεται σήμερα.
Έρευνα από εργάτες & επιστήμονες για την υπεράσπιση της πατρίδας της εργατικής τάξης
Η ΕΣΣΔ ανέπτυξε την έρευνα και τη βιομηχανία για την υπεράσπιση της σοσιαλιστικής πατρίδας. Αξίζει, λοιπόν, να διδαχθούμε από το πώς η πατρίδα της εργατικής τάξης και της δικής της εξουσίας “στάθηκε” στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο εργαζόμενος άνθρωπος, απελευθερωμένος από τα δεσμά της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, είχε λόγο πάνω στην εργασία, την παραγωγή, τα αποτελέσματα αυτής. Η γνώση, η εκπαίδευση, έγιναν πλατιά προσβάσιμα και δωρεάν για τον λαό. Η δημιουργικότητα, η κοινή προσπάθεια για την κάλυψη των κοινωνικών αναγκών και την προστασία της πατρίδας, αντικατέστησαν τα κέρδη των επιχειρήσεων που βλέπουμε σήμερα. Γι’ αυτό και σπουδαία επιτεύγματα έγιναν στην “καρδιά” του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου έγιναν από απλούς εργάτες και υλοποιήθηκαν μέσω του Κεντρικού Σχεδιασμού της σοσιαλιστικής παραγωγής, παρά τις ελλείψεις και τις πολιτικές αδυναμίες που υπήρχαν. Θα αρκεστούμε εδώ να δώσουμε δύο παραδείγματα. Το πασίγνωστο πλέον τυφέκιο ΑΚ-47, ή “καλάσνικοφ”, δημιουργήθηκε από τον Μιχαήλ Καλάσνικοφ, γιο αγρότη και μαχητή του Κόκκινου Στρατού στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Πριν τον πόλεμο δούλευε εργάτης σε μηχανουργείο. Όταν τραυματίστηκε, σε συζητήσεις με συντρόφους του έλεγαν για την έλλειψη οπλισμού και τα προβλήματα που είχαν τα υπάρχοντα όπλα που υπήρχαν. Έτσι, στρώθηκε στη δουλειά για να συμβάλλει στην κοινή υπόθεση. Η σοβιετική εξουσία μέσα από διάφορους διαγωνισμούς ξεχώρισε τη συγκεκριμένη καινοτομία και τελικά το ΑΚ-47, μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, έγινε το όπλο του στρατού της ΕΣΣΔ λόγω της απλής κατασκευής, της αντοχής και της ακρίβειάς του. Όπως έλεγε ο Καλάσνικοφ «οι Ναζί ήταν αυτοί που με έκαναν κατασκευαστή όπλου για την υπεράσπιση της πατρίδας μου. Εγώ πάντα ήθελα να κατασκευάσω μια μηχανή χρήσιμη για τους αγρότες, μια θεριστική μηχανή». Πράγμα που υλοποίησε αργότερα. Το διδακτορικό του στις Τεχνικές Επιστήμες το πήρε μόλις το 1971, ενώ μέλος του Κόμματος έγινε το 1953, δηλαδή μετά από όλη τη συμβολή του στην υπεράσπιση της εργατικής εξουσίας.
Αντίστοιχα στοιχεία βρίσκουμε στην ιστορία του φημισμένου όπλου “Κατιούσα”, που αναπτύχθηκε από σοβιετικούς μηχανικούς και εργάτες υδραυλικούς, ή στον άθλο παραγωγής δεκάδων χιλιάδων τανκ Τ-34 από εργοστάσια παραγωγής τρακτέρ.
Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί πως σε κάθε πόλεμο υπάρχουν θετικά παραδείγματα και πως αυτά είναι κάποια μεμονωμένα στοιχεία. Ωστόσο, η αλήθεια είναι τελείως διαφορετική. Τα παραπάνω στοιχεία φωτίζουν τη “μεγάλη εικόνα”: Το πώς ο σοσιαλισμός – κομμουνισμός απελευθερώνει τον εργαζόμενο άνθρωπο, δημιουργεί βήμα βήμα μια νέα κοινωνία και έναν νέο τύπο ανθρώπου, απελευθερωμένο από τα καπιταλιστικά δεσμά. Γι’ αυτό, η ΕΣΣΔ ήταν η πρώτη χώρα διεθνώς στην κατοχύρωση ευρεσιτεχνιών και πατέντων, ξεπερνώντας και τις ΗΠΑ μετά τον πόλεμο. Η επιστήμη και η εργασία βρήκαν νέο έδαφος ανάπτυξης και αυτό εκφράστηκε τόσο στον πόλεμο όσο και στην ειρήνη.
Σε κάθε πόλεμο η νίκη καθορίζεται σε τελευταία ανάλυση από το ηθικό των μαζών που χύνουν το αίμα τους στο πεδίο της μάχης. Η πεποίθηση πως ο πόλεμος είναι δίκαιος, η συναίσθηση πως είναι ανάγκη να θυσιάσουν τη ζωή τους για το καλό των αδελφών τους ανεβάζει το ηθικό των στρατιωτών και τους κάνει να υπομένουν αφάνταστες δυσκολίες. Οι τσαρικοί στρατηγοί λένε πως οι κόκκινοι στρατιώτες μας υπερνικούν τέτοιες δυσκολίες στις οποίες δεν θα άντεχε ποτέ ο στρατός του τσαρικού καθεστώτος. Αυτό εξηγείται γιατί ο κάθε εργάτης και αγρότης που κρατάει τουφέκι ξέρει γιατί πολεμάει και χύνει συνειδητά το αίμα του για να θριαμβεύσει η δικαιοσύνη και ο σοσιαλισμός. Αυτή η επίγνωση από τις μάζες των σκοπών και των αιτιών του πολέμου έχει τεράστια σημασία και εξασφαλίζει τη νίκη
Β.Ι. Λένιν, Άπαντα τ. 41
Lira Class
Ένα σοβιετικό υποβρύχιο που “απαντάει” σε σύγχρονα ερωτήματα
Αμέσως μετά το τέλος του B’ Παγκοσμίου, ο ιμπεριαλισμός, υπό την ηγεμονία των HΠA, ξεκίνησε τον “ψυχρό πόλεμο”, μια προσεχτικά επεξεργασμένη στρατηγική υπονόμευσης του σοσιαλιστικού συστήματος. Περιλάμβανε την οργάνωση ψυχολογικού πολέμου, ένταση των στρατιωτικών εξοπλισμών για να εξουθενωθεί οικονομικά η EΣΣΔ, δίκτυα υπονόμευσης κ.ά. Βρισκόμαστε κάπου στο 1970 και ο λεγόμενος “ψυχρός πόλεμος” μεταξύ του ιμπεριαλιστικού και σοσιαλιστικού στρατοπέδου βρίσκεται στο απόγειό του. Η σοβιετική εξουσία μπαίνει αναγκαστικά σε αυτή την “κούρσα” ανταγωνισμού με το ιμπεριαλιστικό σύστημα, αφιερώνοντας τεράστιες παραγωγικές, επιστημονικές δυνάμεις και φυσικούς πόρους στην ανάπτυξη διαστημικής και στρατιωτικής τεχνολογίας. Αντικειμενικά, λοιπόν, παραγωγικές δυνάμεις που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν για την ανάπτυξη παραγωγικών δυνατοτήτων σε άλλους κλάδους, για την ποιοτικότερη κάλυψη των κοινωνικών αναγκών, “δεσμεύονται” λόγω της επιθετικότητας του ιμπεριαλισμού.
Σε αυτό το πλαίσιο, η ΕΣΣΔ αναπτύσσει ένα νέο υποβρύχιο το 1964, το λεγόμενο Project 705 ή υποβρύχια Lira Class (Alpha Class κατά το ΝΑΤΟ). Η κύρια, άλλα όχι μοναδική, καινοτομία του; Είναι το πρώτο υποβρύχιο στον κόσμο που κατασκευάζεται από τιτάνιο. Το τιτάνιο έχει 33% λιγότερο βάρος από τον χάλυβα που χρησιμοποιείται για την κατασκευή υποβρυχίων, επιτρέποντας στο υποβρύχιο να είναι πολύ πιο γρήγορο από τα υπόλοιπα. Το Lira Class ήταν και παραμένει το πιο γρήγορο υποβρύχιο στον κόσμο. Επιπλέον, τα κράματα τιτανίου έχουν παραμαγνητικές ιδιότητες. Αυτό σημαίνει πως πιο δύσκολα ανιχνεύεται από κατασκοπευτικά ραντάρ, όπως με τη μέθοδο ανίχνευσης μαγνητικών ανωμαλιών (Magnetic Anomaly Detector – MAD) που χρησιμοποιείται συνήθως. Παράλληλα, το τιτάνιο έχει πολύ μεγαλύτερες αντοχές σε σχέση με τον χάλυβα, και έτσι το Lira Class καταδυόταν σε πολύ μεγαλύτερα βάθη από τα συνηθισμένα, ενώ η αντοχή του στην οξείδωση, να σκουριάζει δηλαδή, είναι πολύ πιο αυξημένη. Γιατί μας νοιάζουν όλα αυτά, όμως; Πάμε να δούμε γιατί μας νοιάζουν, μέσα από την εξιστόρηση ενός αμερικανού αξιωματούχου του Πολεμικού Ναυτικού (ΠΝ) των ΗΠΑ, υπεύθυνου από το 1978 για το Alpha Project, του Gerhardt Thamm.
«Κατέφτασαν οι πρώτες φωτογραφίες πρακτόρων μας από τα ναυπηγεία στο Λένινγκραντ με μεταλλικά τμήματα υποβρυχίων με μεγάλη λάμψη. (…) Ο προκάτοχός μου είχε κάνει σωστά την υπόθεση πως οι σοβιετικοί όντως είχαν φτιάξει ένα καινοτόμο υποβρύχιο από τιτάνιο. Ωστόσο, αρκετοί αναλυτές πληροφοριών και μηχανικοί ήταν σκεπτικοί. Η υπόθεση πως οι σοβιετικοί είχαν συγκολλήσει και επεξεργαστεί μέρη τιτανίου σε ανοιχτά ναυπηγεία ήταν μη πρακτική, ήταν κοντά στο αδύνατο να μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο. Αυτή η υπόθεση είχε βάση, επειδή το τιτάνιο δεν μπορεί να συγκολληθεί και να επεξεργαστεί όταν είναι εκτεθειμένο στην ατμόσφαιρα. Οι συγκολλήσεις έπρεπε να γίνονται σε αεροστεγή χώρο, γεμάτο με το αέριο αργό. Η αντίληψη ήταν πως ίσως οι Σοβιετικοί κατάφεραν να συγκολλούν μικρά τμήματα τιτανίου, τμήματα πυραύλων ή άλλα, σε αεροστεγείς χώρους, αλλά ότι ήταν αδύνατο να συγκολλούν τεραστίων διαστάσεων τμήματα του κελύφους ενός υποβρυχίου». Η συζήτηση αυτή στα επιτελεία της CIA και του ΠΝ των ΗΠΑ, γινόταν από το 1969. Ωστόσο, λόγω του ότι ήταν τεχνικά αδύνατο μέχρι τότε μια τέτοια παραγωγή, τελικά πείστηκε το σύνολο των μυστικών υπηρεσιών πως υπήρχε τέτοιο υποβρύχιο το 1979.
Ας κρατήσουμε, έτσι, ότι ο Κεντρικός Σχεδιασμός στη σοσιαλιστική κοινωνία, παρόλα τα προβλήματα που υπήρχαν λίγο πριν τις ανατροπές του σοσιαλισμού, έκανε το αδύνατο, δυνατό. Κατάφερε να ξεπεράσει τους τεχνικούς και οικονομικούς περιορισμούς και να φτιάξει κάτι που φάνταζε –και φαντάζει ακόμα- ασύμφορο και αδύνατο στα καπιταλιστικά κράτη. Για να το πετύχει αυτό, είχαν δουλέψει πολλοί μεταλλειολόγοι, μηχανικοί καινοτόμες λύσεις στην επεξεργασία του τιτανίου που ξεφεύγουν του παρόντος άρθρου. Η καινοτομία και η έρευνα, λοιπόν, δεν “χάνεται” όπως προσπαθούν να μας πείσουν οι καπιταλιστές, όταν βγαίνει από τη μέση το κριτήριο του κέρδους. Αντίθετα, απελευθερώνεται. Ποιοι ήταν, όμως, αυτοί οι περιορισμοί που έπρεπε να ξεπεραστούν για ένα τέτοιο εγχείρημα;
Ας γυρίσουμε στον Gerhardt Thamm: «Το τιτάνιο ήταν 3 με 5 φορές ακριβότερο από το ατσάλι. Χρειάζεται μια τελείως διαφορετική παραγωγική διαδικασία. Οι εργάτες στα ναυπηγεία θα έπρεπε να επανακαταρτιστούν όλοι. Οι χώροι κατασκευής πρέπει να ανασχεδιασθούν όλοι. Η μορφοποίηση και επεξεργασία τεράστιων πλακών κράματος τιτανίου είναι πολύ πιο δύσκολη σε σχέση με το ατσάλι. Έτσι οι ΗΠΑ αποσύρθηκαν από την ιδέα παραγωγής αντίστοιχου υποβρυχίου. Το κόστος ήταν απαγορευτικό».
Φυσικά, οι ιμπεριαλιστές όπως και σήμερα, επιδιώκουν μόνιμα να έχουν τα πιο εξελιγμένα όπλα, ενσωματώνοντας και αναπτύσσοντας νέες τεχνολογικές δυνατότητες. Ωστόσο, αυτή η διαδικασία δεν προχωρά απρόσκοπτα. Σκοντάφτει στις αντιθέσεις του ίδιου του συστήματος. Η ίδια η καπιταλιστική παραγωγή, εν τέλει, εμπόδιζε τη δημιουργία ενός τέτοιου τεράστιου άθλου. Ο κατακερματισμός της σε διάφορες ανταγωνιστικές εταιρείες, το κριτήριο του κέρδους, οι ίδιες οι διαδικασίες παραγωγής και κυρίως ο καπιταλιστικός ανταγωνισμός, εμποδίζουν τη συνένωση και ανάπτυξη όλων των παραγωγικών δυνατοτήτων μιας κοινωνίας. Αυτοί οι περιορισμοί, λοιπόν, δεν θα μπορούσαν να ξεπεραστούν από τα αστικά κράτη και δεν έχουν ξεπεραστεί ακόμα. Το τελευταίο Sierra Class που ναυπηγήθηκε (απόγονος του Lira Class), από τιτάνιο, έγινε το 1989, λίγο πριν τη διάλυση της ΕΣΣΔ. Είναι ακόμα εν ενεργεία, στον Βόρειο Στόλο της καπιταλιστικής, πλέον, Ρωσίας.
Δεν ήταν όμως μόνο αυτή η καινοτομία του συγκεκριμένου υποβρυχίου που αποδεικνύει πως οι δυο κόσμοι σε ειρήνη και πόλεμο, έχουν τελείως αντίθετα κριτήρια.
Η αυτοματοποίηση των συστημάτων που επιδίωξε η ΕΣΣΔ, μείωσε το απαραίτητο πλήρωμα από 45-50 άτομα για ένα πυρηνικό υποβρύχιο, σε μόλις 15. Ταυτόχρονα είχε ενσωματώσει κάψουλα διαφυγής του πληρώματος σε περίπτωση χτυπήματος, ώστε να σωθούν όσοι περισσότεροι γίνεται σε περίπτωση επίθεσης. Αυτό σήμαινε ταυτόχρονα λιγότερες ζωές σε κίνδυνο και ανάπτυξη των συστημάτων πληροφορικής και τηλεπικοινωνιών. Συνεχίζει ο Gerhardt Thamm: «Πιστεύαμε πως ήταν αδύνατο να χειριστείς ένα πυρηνικό υποβρύχιο με τόσο μικρό μέγεθος πληρώματος και ότι ήταν ανεύθυνο να είναι αυτόματες τόσο ζωτικές λειτουργίες ενός υποβρυχίου (…) Η ιδέα πως οι σοβιετικοί είχαν ενσωματώσει ένα τόσο καινοτόμο και σύνθετο σύστημα επιβίωσης στο Alpha Class ήταν άλλο ένα δεδομένο που δεν ταίριαζε με την σχηματική άποψη που είχαμε για τους σοβιετικούς, ότι δεν είχαν ανησυχία για την ανθρώπινη ζωή».
Τελικά, η ίδια η πολεμική βιομηχανία και έρευνα, δεν είναι ένα “ουδέτερο πράγμα”. Καθορίζεται, αναπτύσσεται και εξαρτάται άμεσα από το κοινωνικοοικονομικό σύστημα μέσα στο οποίο γίνεται, από τον σκοπό τον οποίο υπηρετεί, από τις σχέσεις παραγωγής κάτω από τις οποίες “κινείται”: από τις καπιταλιστικές σχέσεις εκμετάλλευσης, ή από τις νέες σοσιαλιστικές σχέσεις παραγωγής για την κάλυψη των κοινωνικών αναγκών; Με σκοπό την υπεράσπιση της πατρίδας του κεφαλαίου, ή της πατρίδας της εργατικής τάξης;
Οι μεταπολεμικές επιτυχίες της Σοβιετικής Ένωσης στην εξερεύνηση του Διαστήματος, στην πολεμική βιομηχανία, στην ενέργεια, ήταν συχνά ανώτερες ακόμα και απ’ τις ΗΠΑ. Στο σοσιαλισμό, πρέπει σθεναρά να δίνεται προτεραιότητα στην παραγωγή μέσων παραγωγής, καθώς και στην κάλυψη των αμυντικών στρατιωτικών αναγκών. Τόσο για να αντιμετωπιστεί ο εξωτερικός και εσωτερικός αντίπαλος, όσο και για να διασφαλιστεί ο αναγκαίος κοινωνικός πλούτος για τη διεύρυνση της ευημερίας της κοινωνίας στο μέλλον. Προκύπτει, λοιπόν, το ερώτημα: γιατί αυτές δεν γενικεύτηκαν σε όλους τους κλάδους παραγωγής, δεν αξιοποιήθηκαν για την ανάπτυξη τεχνολογίας και επιστήμης με σκοπό την κάλυψη όλων των κοινωνικών αναγκών; Όπως απέδειξε η ιστορική πείρα αυτό δεν γίνεται αυτόματα.
Στις μεταπολεμικές δεκαετίες ’50 και ’60 απαιτούνταν περαιτέρω επέκταση και εμβάθυνση των σοσιαλιστικών σχέσεων παραγωγής σε ζητήματα που αφορούσαν τον Κεντρικό Σχεδιασμό, την ενίσχυση της συμμετοχής των εργαζομένων στην οργάνωση της εργασίας και στον έλεγχο της διεύθυνσης κ.ά. Μετά από διαπάλη που αναπτύχθηκε στο Κόμμα για αυτά τα ζητήματα, τελικά υιοθετήθηκαν απόψεις που αποδείχθηκε πως αδυνάτισαν τον Κεντρικό Σχεδιασμό. Για παράδειγμα, η όχι ολοκληρωμένη ανάπτυξη της επιστήμης της πολιτικής οικονομίας του σοσιαλισμού οδήγησε στην κυριαρχία ανεπαρκών επεξεργασιών καταλήγοντας σε βάθος χρόνου στην κυριαρχία των “δυνάμεων της αγοράς”. Τελικά, η αδυναμία του ίδιου του Κομμουνιστικού Κόμματος και της εργατικής εξουσίας να αξιοποιήσει αυτές τις δυνατότητες προωθητικά για τη σοσιαλιστική οικοδόμηση ήταν καθοριστική. Περισσότερα γι’ αυτά τα ζητήματα, μπορεί κάποιος να βρει στην έκδοση “Απόφαση του 18ου Συνεδρίου του ΚΚΕ. Εκτιμήσεις και συμπεράσματα από τη σοσιαλιστική οικοδόμηση στον 20ό αιώνα, με επίκεντρο την ΕΣΣΔ. Η αντίληψη του ΚΚΕ για το Σοσιαλισμό”.
Side story: Από το Lira Class στα πυρηνικά του… Ιράν
Μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ, οι ιμπεριαλιστές άρχισαν να αλωνίζουν με τις επενδύσεις και τους πολέμους τους σε όλη την υφήλιο, πιστεύοντας πως έχουν τελειώσει με την ταξική πάλη. Έτσι, όταν ο καπιταλισμός παλινορθώθηκε στις σοσιαλιστικές χώρες, άρχισε το μεγάλο πλιάτσικο. Μια, λοιπόν, από τις σπουδαίες καινοτομίες του Lira Class, ήταν ένα νέο μοντέλο πυρηνικού αντιδραστήρα που το τροφοδοτούσε με ενέργεια: Αντί για ψύξη με νερό, οι σοβιετικοί είχαν αναπτύξει σύστημα ψύξης με υγρό βηρύλλιο. Έτσι, μειώθηκε σε μέγεθος, σε βάρος αλλά και αυξήθηκε η ενεργειακή αυτονομία του υποβρυχίου. Το εμπλουτισμένο ουράνιο που χρησιμοποιούνταν στα υποβρύχια Lira Class καθώς και το βηρύλλιο, αποθηκεύονταν σε κάποια έκταση του Καζακστάν. Έτσι, ποιοι άλλοι, οι Αμερικάνοι, έστειλαν μια αποστολή… φιλανθρωπίας. Πολεμικά αεροσκάφη απογειώθηκαν από τις ΗΠΑ μεταφέροντας ανθρωπιστική βοήθεια για τα… ορφανοτροφεία του Καζακστάν, σε συνεννόηση με την κυβέρνησή του. Γύρισαν με περίπου 600kg εμπλουτισμένου ουρανίου στις ΗΠΑ. “Φήμες” λένε πως ενδιαφέρον είχε επιδείξει και η κυβέρνηση του Ιράν, που είχε επισκεφτεί τις εγκαταστάσεις λίγο καιρό πριν καταφθάσουν εσπευσμένα οι ΗΠΑ. 30 χρόνια μετά, το εμπλουτισμένο ουράνιο του… Ιράν, βρίσκεται παραδόξως ξανά στο επίκεντρο.
Μπορεί η ΕΣΣΔ να μην υπάρχει πλέον, υπάρχουν όμως όλοι οι παράγοντες που τη δημιούργησαν: Οι αντιθέσεις αυτού του συστήματος που γεννάνε την ταξική πάλη, τις νέες επαναστάσεις του αιώνα μας. Σε αυτή την υπόθεση δίνει όλες του τις δυνάμεις το ΚΚΕ και η ΚΝΕ, πεισμένοι πως το μέλλον μας δεν είναι οι ιμπεριαλιστικοί πόλεμοι, η υποδούλωση της επιστήμης, της έρευνας και της εργασίας στο κεφάλαιο και στη βαρβαρότητά του.