Το γελαστό παιδί

Ένα τραγούδι… μια ιστορία
“Το γελαστό παιδί”

Hταν πρωί τ’ Αυγούστου
κοντά στη ροδαυγή
βγήκα να πάρω αγέρα
στην ανθισμένη γη

Βλέπω μια κόρη κλαίει
σπαραχτικά θρηνεί
σπάσε καρδιά μου εχάθη
το γελαστό παιδί

Είχεν αντρειά και θάρρος
κι αιώνια θα θρηνώ
το πηδηχτό του βήμα
το γέλιο το γλυκό

Ανάθεμα την ώρα
κατάρα τη στιγμή
σκοτώσαν οι εχθροί
μας το γελαστό παιδί

Μον’ να ‘ταν σκοτωμένο
στου αρχηγού το πλάι
και μόνον από βόλι
Εγγλέζου να ‘χε πάει

Κι απ’ απεργία πείνας
μέσα στη φυλακή
θα ‘ταν τιμή μου που ‘χασα
το γελαστό παιδί

Βασιλικιά μου αγάπη
μ’ αγάπη θα σ’ το λέω
για το ό,τι έκανες
αιώνια θα σε κλαίω

Γιατί όλους τους εχθρούς μας
θα ξέκανες εσύ
δόξα τιμή στ’ αξέχαστο γελαστό παιδί

Το τραγούδι αυτό σε στίχους του Ιρλανδού ποιητή Brendan Behan, μεταφράστηκε από το Βασίλη Ρώτα και μελοποιήθηκε από το Μίκη Θεοδωράκη, τον Οκτώβρη του 1961 στο Παρίσι.
Το 1962 ηχογραφήθηκε για πρώτη φορά με την ερμηνεία της Ντόρας Γιαννακοπούλου και το Δημήτρη Φάμπα στην κιθάρα. Ομως η πιο γνωστή ερμηνεία είναι αυτή της Μαρίας Φαραντούρη στο δίσκο “Ενας Ομηρος’’ που κυκλοφόρησε 10 χρόνια αργότερα.
Το τραγούδι αναφέρεται στην καταπίεση των Ιρλανδών από τους Βρετανούς αλλά και στην εμφύλια διαμάχη που ακολούθησε μετά την αυτονομία της Ιρλανδίας. Γι’ αυτό και ο αρχικός στίχος ήταν “σκοτώσαν οι δικοί μας το γελαστό παιδί” αφού το “γελαστό παιδί” σκοτώθηκε από σφαίρα συμπατριώτη του Ιρλανδού και όχι από “βόλι Εγγλέζου”…
 Ωστόσο, μετά τη μελοποίηση του Μίκη Θεοδωράκη, αγκαλιάστηκε απ’ όλο το λαϊκό κίνημα στη Χούντα αλλά και αργότερα. Αλλάζοντας τον επίμαχο στίχο (‘’σκοτώσαν οι φασίστες / οι εχθροί το γελαστό παιδί’’), το κομμάτι μετατράπηκε σε τραγούδι αντίστασης και αγώνα.
Στις δικές μας μέρες που η βία της αστικής εξουσίας και του ιμπεριαλισμού συνεχίζει να σκορπίζει το θάνατο απ’ άκρη σ’ άκρη είναι καλό να θυμόμαστε αυτό το υπέροχο τραγούδι που είναι ακόμα τραγικά επίκαιρο.

Φίλιππος Παχνιστής

 

Κινηματογράφος
“Το αλάτι αυτής της θάλασσας”

Της Annmari Jacir
Δύο νέοι από την Παλαιστίνη ψάχνουν για μια καλύτερη προοπτική, ο πρώτος φεύγοντας από τη δοκιμαζόμενη πατρίδα του και η δεύτερη επιστρέφοντας στο πατρικό της σπίτι. Ωστόσο η αναζήτηση θα τους δείξει πως ο αγώνας είναι ο μοναδικός δρόμος για την ελευθερία.

Το Χιόνι
Της Aida Begic
Μια διαλυμένη οικογένεια προσπαθεί να επιβιώσει σ’ ένα ερειπωμένο χωριό της Γιουγκοσλαβίας μετά τους ΝΑΤΟϊκούς βομβαρδισμούς. Τα εναπομείναντα μέλη της έχουν φτιάξει έναν πλασματικό κόσμο στον οποίο δεν έχει συμβεί τίποτα, έναν κόσμο που ωστόσο θα διαλυθεί με μιας όταν ένας επιχειρηματίας τους προτείνει ν’ αγοράσει την περιοχή του βομβαρδισμένου χωριού τους καλώντας τους να διαλέξουν: Τις αναμνήσεις τους ή την επιβίωση;

Βαλς με τον Μπασίρ
Σκηνοθεσία: Άρι Φόλμαν
Αποκαλυπτική, καλοδουλεμένη, ενδιαφέρουσα τόσο στο περιεχόμενό της, όσο και στη μορφή της η ταινία του Ισραηλινού Άρι Φόλμαν.
Πάνω από όλα όμως επίκαιρη, τραγικά επίκαιρη!
“Βγήκε” στις αθηναϊκές αίθουσες δύο μέρες πριν την έναρξη της χερσαίας εισβολής του ισραηλινού στρατού στη Γάζα, το θέμα όμως είναι για πόσο ακόμα θα προβάλλεται, καθώς συνήθως τέτοιες ταινίες-“κατηγορώ” ενάντια στα εγκλήματα του ιμπεριαλισμού, “όλως τυχαίως” εξαφανίζονται από τις αίθουσες σε χρόνο μηδέν.
Θέμα της η εισβολή του ισραηλινού στρατού το 1982 στο Λίβανο, ο ρόλος που έπαιξε στη σφαγή των Παλαιστινίων στα προσφυγικά στρατόπεδα Σάμπρα και Σατίλα.
Μεταφερόμαστε 27 χρόνια πριν, στην ίδια μαρτυρική γωνιά του πλανήτη.
Ιδιος ο θύτης, ο ιμπεριαλισμός, ίδια τα θύματα, οι λαοί: οι Παλαιστίνιοι που αγωνίζονται για μια ελεύθερη πατρίδα, αλλά και ο λαός του Ισραήλ, τα παιδιά των 18 και 19 χρονών, όπως ο ήρωας της ταινίας, που τα στέλνουν τα ιμπεριαλιστικά συμφέροντα να σκοτώσουν και να σκοτωθούν σε έναν άδικο πόλεμο.
Γυρισμένη αρχικά σε ψηφιακή μορφή με πραγματικούς ηθοποιούς, η ταινία «ντύθηκε» στη συνέχεια με 2.500 σχέδια στο χέρι, για να βγει μετά από δουλιά 3 χρόνων ένα πολύ δυνατό αποτέλεσμα, ένα εκφραστικό κινούμενο σχέδιο που υπηρετεί άριστα το περιεχόμενο.
Με δυο λόγια: προλάβετε!

Δίσκος
«Ομπρός βοηθάτε να σηκώσουμε τον Ηλιο
Πάνω από την Ελλάδα
Ομπρός βοηθάτε να σηκώσουμε τον Ηλιο
Πάνω από τον Κόσμο […]
Σπρώχτε με στήθος και με γόνα
Να τον εβγάλουμε από τη λάσπη […]
Εμπρός Αδέρφια παραδέρφια
και μας έζωσε με τη Φωτιά του…
»

Ενα από τα σημαντικότερα έργα στη μυθική μουσική διαδρομή του Μίκη Θεοδωράκη. Στο πνευματικό εμβατήριο–Οιδίπους τύραννος, η ποίηση του μεγάλου μας ποιητή Αγγελου Σικελιανού, δένεται με τη μουσική δημιουργώντας ένα αποτέλεσμα γεμάτο συμβολισμούς και μεγαλοπρέπεια.   
Πολλά λόγια δεν χωρούν… Μιλά ο Ποιητής:

«κι είπα το ξέρω 
Πως οι Θεοί σου οι Ολύμπιοι
Χθόνιο τώρα γίνανε θεμέλιο
Γιατί τους θάψανε βαθιά
Να μην τους βρουν οι ξένοι…
»

Ο Αγγελος Σικελιανός είναι ένας από τους κορυφαίους ποιητές μας. Αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα φιλελεύθερου αστού διανοούμενου που όταν κατάλαβε ότι ο φασισμός απλώνεται πάνω από την Ευρώπη, ήρθε σε επαφή με την ιδεολογία του μαρξισμού και στρατεύθηκε ενεργά στο πλευρό του λαού μας. Εντάχθηκε στο ΕΑΜ το 1941 και πρωτοστάτησε στην προπαγάνδισή του, με αποτέλεσμα αργότερα το αστικό κράτος να τον εκδικηθεί σαμποτάροντας τρεις φορές την υποψηφιότητά του για το Βραβείο Νομπέλ.
Σε αυτό το έργο οι δυο μεγάλοι δημιουργοί μας ενώνονται για να μας δώσουν το όραμά τους: Συμβολίζοντάς την πρόοδο του λαού μας με την αντιπαράθεση ανάμεσα στο Φως και το Σκοτάδι και γεμάτοι εμπιστοσύνη στις δυνατότητές του (τον οποίο συμβολίζουν, όχι τυχαία, με τη λέξη “Δημιουργοί”) τον παρακινούν: «Ομπρός βοηθάτε να σηκώσουμε τον Ηλιο Πάνω από την Ελλάδα…»
Σας τον προτείνουμε ανεπιφύλακτα, ακόμη κι αν δεν έχετε επαφή με αυτά τα έργα, αφού η μελοποιημένη ποίηση είναι ένα αναπόσπαστο κομμάτι της λαϊκής τέχνης…

Περιεχόμενα | Αποστολή με email Αποστολή με email | Εκτυπώσιμη μορφή Εκτυπώσιμη μορφή

Προτείνετε το δημοσίευμα : Buzz : Cull : Baza : Bobit : Checkit : Digme : MindBlog : Shootme

Στήλες - Κατηγορίες: